Fettah Tamince: Keşke Eren Talu'ya yardımcı olunsaydı
![Fettah Tamince: Keşke Eren Talu'ya yardımcı olunsaydı](https://cdn.emlakkulisi.com.tr/resim/orjinal/MTI4MzQ1NT-test-haber-bro.jpg)
Tamince, Sembol İnşaat tarafından Astana'da inşa edilen "Astana Arena Stadyumu"nun açılışının ardından gazetecilerle sohbet etti
Rixos Hotels Yönetim Kurulu Başkanı ve Sembol İnşaat'ın kurucusu Fettah Tamince, "Keşke,
Eren'e (Eren Talu) yardımcı olunsaydı. Dünya değişti. General Motor batmış, ülkeler bile zor duruma düşmüş, bankalar para vermeyi kesmiş. Eren ne yapabilir ki? İmkanı 10 liraysa, 10'un hepsini de koymuş. Ben Eren'e üzülüyorum" dedi.
Sembol İnşaat tarafından Astana'da inşa edilen "Astana Arena Stadyumu"nun açılışının ardından gazetecilerle sohbet eden Tamince, Kazakistan sanayisinin ağır sanayide önemli yatırımlarının olduğunu belirterek, son 4-5
yıldır ise bankacılıktaki gelişmelerden dolayı Kazak'ların gayrimenkule yöneldiğini söyledi.
Türkiye'de çok farklı dinamiklerin ve belirli alanlarda oturmuş bir sanayisinin olduğunu dile getiren Tamince, Türkiye'nin krize iyi durumdayken yakalandığını hatırlatarak,"Eğer buradaki yer altı zenginlikleri Türkiye'de
olsaydı Türkiye'yi kimse tutamazdı. yüzde 13,8'lik küçülme sürpriz bir küçülmeydi, bizde beklemiyorduk ama inşallah toparlar kendini" diye konuştu.
Kazakistan gayrimenkul sektöründe durgunluğun olduğuna dikkati çeken Tamince, Türkiye'de özel sektörün çok dinamik olduğunu ve kendi sorunları ile baş edebildiğini, ancak Kazak'ların o kadar mücadeleci olmadığını ifade etti.
Kazakistan devletinin krizin ilk günlerinden itibaren büyük sanayi kuruluşlarına baskı yaparak işçi çıkarmalarını engellediğini, ancak bunun karşılığında da belli fonlar çıkararak şirketleri desteklediğini anlatan Tamince,
şöyle konuştu: "Kazakistan, krizden en fazla etkilenenlerin başında. Bizim burada iki türlü işlerimiz var. Bir devletin finanse ettiği taahhüt işleri, birde kendi yaptığımız yatırımlar var. Devlet taahhütlerinin çok büyük sorunu yok. Çünkü devlet ödüyor, bizde inşa ediyoruz ama kendi yatırımlarımızda bankacılık sektörü şu anda çok büyük sorunlar yaşadığı için finansman bulmada büyük sıkıntı çekiyoruz. Dolayısıyla kendi işlerimizi durdurduk ya da yavaşlattık. Birde tabii ayrıca alıcı da yok. Bu şartlarda bunları yapmanın bir anlamı da yok. Ancak, 'Han
Çadır' diye bir AVM yatırımımız var. Onu sürdürüyoruz. Hedefimiz Eylül-Ekim aylarında burayı bitirmek."
Fettah Tamince, bir gazetecinin "Kazakistan'da en fazla yatırım yapan şirket, siz misiniz?" sorusu üzerine "En fazla yatırım yapan biz miyiz değil miyiz bilmiyorum ama en fazla iş yapan şirketlerden biriyiz" dedi. Tamince,
Kazakistan'da global şirketlerden çok, yerel markalarla rekabet ettiklerini söyledi.
Astana Arena Stadyumu'nun açılışı ile ilgili bir soruya da Tamince, Kazakistan'a böyle bir eser kazandırdıkları için Kazakistan Cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev'in kendilerine teşekkür ettiğini ifade etti. Nazarbayev'in
kendilerini yabancı olarak görmediğini anlatan Tamince, "Cumhurbaşkanı, bize çok güveniyor. Güvendiği için de bize çok büyük sorumluluklar veriyor" dedi.
"Türkiye'de de stadyum açmayı düşünüyor musunuz?" sorusu üzerine de Tamince, Türkiye'nin bir çok dinamiğe sahip olduğunu, ancak bazı şeylerin yapılamadığını söyledi. Tamince, "Bu konuda iş adamlarına da basına da büyük görevler düşüyor. Antalya'da bir stadyum işine girmiştik, ancak ertesi gün gazeteleri okuyunca işi yapmaktan vazgeçtim. İhaleye girdik, 'Niye fazla para veriyorsunuz, az veriyorsunuz' gibi şeyler söylendi. Neden böyle bir zihniyet var? Şimdi Antalya neyi kaybetti? 30 bin kişilik stadyum yapılacaktı. Stadyum yok
ortada. Belki Türkiye'nin ve Avrupa'nın en önemli futbol merkezi olacaktı Antalya. Tesisler olmazsa bunlar nasıl olacak?" diye konuştu.
"YALILAR 10 MİLYON DOLARA DEĞİL DE 50 MİLYON DOLARA SATILIR"
Fettah Tamince, bir gazetecinin, yabancılara mülk satışı hakkındaki sorusuna da Türkiye'de son 6 yıldır yabancılara mülk satışının bir çok kere iptal edildiğini hatırlattı. Tamince, yabancıların önünün açılması ve Türkiye'ye gelip yaşamaları için zemin hazırlanması gerektiğini belirterek, "ABD hala insanlar gelsin diye teşvik ediyor. Böyle yapınca ABD'yi mi kaybediyor?" dedi.
İstanbul'un, Türkiye'yi çok önemli bir cazibe merkezi haline getirdiğini dile getiren Tamince, "Yabancılar da en iyi evleri neden İstanbul'dan almasınlar? Çocuklarını neden İstanbul'da okutmasınlar? Neden banka hesaplarını
İstanbul'da açmasınlar? Dubai'yi Dubai yapan nedir? Oraya baktığımızda, Hintli, Pakistanlı, Ortadoğulu orayı kendilerine göre bir merkez olarak kabul etmişler.
İstanbul, bunlardan daha büyük bir potansiyele sahip. Zemini oluşturursak, insanlar gelip yatırım da yapar, İstanbul'da da kalır. O zaman ev fiyatları daha yüksek olur. Yalılar 10 milyon dolara değilde 50 milyon dolara satılır" diye konuştu.
Kazakistan'daki diğer yatırımlarına da değinen Tamince, şunları kaydetti:
"Sadece bir stadyum değil, kongre merkezleri de yaptık burada. Bu çapta bir kongre merkezi Türkiye'de yok. Bir tek salon 5 bin kişilik. Han Çadır gibi bir proje yok. Bırakın onları, Türkiye'de öyle projeler tasarladık öyle projeler düşündük ki bunlar o projelerin yanında hiçbir şey. Çünkü Türkiye'de tüketici, turizm var. Türkiye'de potansiyel var.
Antalya'ya günde 345 uçak iniyor. Böyle bir şehir dünyada kaç ülkede var? Türkiye 35 ülkeye 3-3,5 saat uzaklıkta. Bunların çoğu da gelişmiş, zengin ülkeler...
Türkiye'nin 20 milyon genci var. Lisan bilen birçok insanı var. Türkiye artık eskisi gibi değil. Dolayısıyla Türkiye'nin artık vizyon projelere, en iyi stadyumlara, en iyi anıtsal yapılara ve turizm tesislerine ihtiyacı var."
Hükümet'in Türkiye'ye hiç olmadığı kadar vizyon koyduğunu ve Antalya, Lara, Çeşme ile Dalaman'da 10 binlerce dönüm arsa ürettiğini vurgulayan Tamince, "Bunları dünya çapında projelere dönüştürelim dedik. Sadece Dalaman, Türkiye'ye 30-40 milyar dolar para getirecek bir proje ama o proje, yılardır mahkemelerde
sürünüyor. Dalaman tek başına bir Dubai'nin topladığı parayı toplar" diye konuştu.
Turizmin, Türkiye için en doğru sektör olduğunu dile getiren Tamince, krizde ihracata dayalı sektörlerin keskin düşüşler yaşadığını, ancak turizm sektöründe diğerlerine göre bu düşüşün az olduğunu söyledi. Ekonomide dışa açık olmanın önemini vurgulayan Tamince, "Baktığımızda en imrendiğimiz ülkeler, en açık olan ülkeler" dedi.
"TÜRKİYE'DEKİ EN ÖNEMLİ SORUN, KAMPLAŞMA"
Türkiye'deki en önemli sorunun, kamplaşma olduğunu belirten Tamince, "Türkiye'de 'Karşıdaki ne kadar güzel olursa olsun kötüdür' şeklinde bir anlayış var. Bu, en fazla siyasi yapılarda var. Galataport projesinde de bunu yaşadık.
Galataport, ayda ortalama 15-20 milyon avro kira getirecekti. Bir kaç yüz milyonluk yatırımdı ve İstanbul'un çok önemli bir ihtiyacını giderecekti. Şimdi hep beraber kaybettik" ifadelerinde bulundu.
Dubai'de yaptıkları oteli bitirdiklerinde "Acaba elektrik verebilir miyiz, veremez miyiz" diye düşündüklerini anlatan Tamince, "Antalya'da o kadar otel yaptık, hiçbirini düşünmedik. Hiç birimiz arıtmayı düşünmedik, hiçbirimiz yolu düşünmedik, çünkü bütün alt yapı vardı. Sadece son 5 yılda hükümet, Antalya'nın alt yapısına 6 milyon dolar para harcadı. Baktığınız zaman bunların hepsi Türkiye'nin zenginliği" diye konuştu.
Tamince, sözlerini şöyle sürdürdü:
"Bölge ülkelerini çok sık gezdiğim için çok net görüyorum. Eğer biz ağlarsak, onların hiç gülmemesi lazım. Suudi Arabistan, en fazla petrol üreten ülke ama 'kimin potansiyeli daha fazla?' derseniz, ben yine Türkiye derim. Çünkü bizdeki alt yapı, onların çok daha ötesinde. Şimdi Almanya'nın, Japonya;nın petrolü var mı? Yok... Almanya bugün, fuarlardan dolayı bizden daha fazla turizm geliri elde ediyor. Bunları iyi düşünmek lazım.
Rixos çok fazla krizden etkilendi de diyemem. Yatırımlara gelince de iş adamının hedefi minimum sermeye ile maksimum verimi nasıl alırımın gayretidir. Rixos'ta çok fazla zorlanmadıktan sonra büyük yatırımlar yapmak istemiyoruz. Çok büyük taahhütlere de girmek istemiyoruz. Rixos markasına duyulan bir güven var. Asıl olan bu işi çok daha iyi yapabilmek. Otel yatırımları, çok büyük yatırımlar. Otelin başarılı olması için birkaç yıl gerekiyor." Fettah Tamince, otel sayısından çok bilinirliğin önemli olduğunu belirterek, "5 bin oteli olan grupla 30 oteli olan grup, aynı ciroyu yapıyor. Biz biraz daha ciro endeksli gidiyoruz. Önümüzdeki 10 yıl boyunca her yıl ortalama yüzde 25-30 büyümek istiyoruz" dedi. Rixos otellerini ilk olarak müşteri üretebilecekleri bölgelerde açmak istediklerini anlatan Tamince, "Gidip Güney Amerika'da otel açmanın mantığı yok. Çünkü orada bizi tanıyan insanlar yok.
Ancak, Ortadoğu'da artık bir isim olmaya başladık. Orada yatırım yapıyoruz. Orta Asya'da devam ediyoruz. Ülkemizde kesinlikle bu konuda pazardan daha fazla pay almak istiyoruz. Doğu Avrupa'da tanınıyoruz. Belki önümüzdeki dönemlerde biraz daha Avrupa'ya yöneliriz. Avrupa'da şehir otellerinde büyüyoruz" diye konuştu.
Bir gazetecinin, Ortadoğu'daki yatırımlarını sorması üzerine de Tamince, bölgedeki ülkelerin, bir gün kendilerinde petrolün biteceğini anladıklarını ve turizme yöneldiklerini vurgulayarak, "Katar'da genelde küçük oteller yapılıyor ama biz, 500 odalı bir tesisin anlaşmasını imzaladık. Bahreyn'de bir anlaşma imzaladık. Bu da 2010'da bitecek. Dubai'deki tesisi yıl sonuna kadar açacağız. Tesisin şu anda yüzde 95'i bitmiş durumda. Adı da, 'Rixos Ottoman Palace' olacak" ifadelerinde bulundu.
SEYRANTEPE SPOR KOMPLEKSİ KONUSU
Seyrantepe Spor Kompleksi projesi ile ilgili bir soruyu da Tamince, şöyle yanıtladı:
"Seyrantepe işini kapattık artık. Girmeyi düşünmüyoruz. Eren Talu'nun ne yaşadığını ben çok iyi anlıyorum. Siz, bütün birikimlerinizi bir işe koymuşsunuz. Savaş çıkınca da sanki bir yerden bir şeyleri bedava almışsınız gibi lanse edilirse kahrolursunuz.
Çok şeffaf olan bir ihale aslında. İhale gitti geldi ama keşke, Eren'e yardımcı olunsaydı. Dünya değişti. General Motor batmış, ülkeler bile zor duruma düşmüş, bankalar para vermeyi kesmiş. Eren ne yapabilir ki? İmkanı 10 liraysa, 10'un hepsini de koymuş. Ben Eren'e üzülüyorum.
Eren bey, ortak arayışı içinde bizi de aradı ama bizim böyle bir işe girme imkanımız yok şu anda. Bir dönem ilgilendik ama iki yıl öncesinin dünyası çok farklıydı. O zaman bankalar vardı, para vardı. Herkes gelip iş teklif
ediyordu ama şimdi para olmayınca nasıl yapacaksınız? Ayrıca, aynı parayla bugün dünyada bir çok farklı iş yapabilirsiniz. Bugün Seyrantepe'yi incelemedim ne kazanırız ne kazanmayız diye ama şimdi megalomanlık yapıp, 'biz alsaydık bitirirdik' demek istemem. 'İyi ki de kazanmadık' da demek istemem. Şartlar bizi
farklı bir yere getirebilirdi.
Eren'in karşılaştığı olay, tamamen Eren den kaynaklanıyor değil. Siz bir ortak bulmuşsunuz, ortak para taahhüt etmiş koyamıyor. Banka size para vereceğini taahhüt etmiş, krizden dolayı veremiyor. Cebinizdekinin de hepsini koymuşsunuz ama yetmemiş. Ne yapabilirsiniz ki? Eşten, dosttan para alarak yapılabilinecek bir proje değil ki... Milyar dolarlık proje... Eren'e yardımcı olmak için bir çok model geliştirilebilinirdi. Kazakistan'da anti kriz paketi var. Bakarsanız bu pakete görebilirsiniz."
"TOKİ'nin konut üretmesini nasıl değerlendiriyorsunuz?" sorusuna da Tamince, TOKİ'nin, dar gelirli kişilere "çok uygun" fiyatla konut ürettiğini, bu açıdan TOKİ'yi çok başarılı bulduğunu söyledi.
Bir gazetecinin, "Aklınızda bir prestij projesi var mı?" sorusuna da Tamince, "Önce bu yılı atlatalım. Sonra söyleyebilirim. 2009, hayatta kalma yılı..." dedi.
"Mardan Palace'ı nasıl değerlendiriyorsunuz?" sorusunu ise Tamince, "Mardan Palace, çok önemli bir tesis ve yatırım. Yatırımcının büyük bir fedakarlık göstererek Türkiye'ye kazandırdığı önemli bir tesis. İnşallah işleri
çok iyi gider. Elimizden ne gerekiyorsa da yaparız. Türk turizmine çok farklı bir çıta getirdi ama bu yatırımı yapmasında Rixos Premium'un gösterdiği başarı da, çok ciddi bir örnek olmuştur. Neticede Türkiye'de böyle şeyler yapılabilinirliğin adımıydı bu. Bu da onu cesaretlendirdi. Şimdi birileri çıkıp Mardan Palace'a benzeyen başka yerler yapabilir" şeklinde yanıtladı. (AA)
Konuyla ilgili basında yer alan diğer haberler
'Eren Talu için üzüldüm keşke yardımcı olunsaydı'
Rixos Oteller Grubu Yönetim Kurulu Başkanı Fettah Tamince, Seyrantepe projesinin iptali nedeniyle Eren Talu'ya çok üzüldüğünü söyledi. Kazakistan'da 185 milyon dolara mal olan Astana Arena Stadyumu'nun açılışının yapan Tamince, aynı dönemlerde başlanan Seyrantepe Stadı'nın bitirilemediğine vurgu yaparak "Keşke Eren'e yardımcı olunsaydı. Bunun için bir model geliştirilebilirdi. General Motors batmış, ülkeler bile zor duruma düşmüş, bankalar para vermeyi kesmiş. Eren ne yapabilir ki? İmkanı 10 liraysa, 10'un hepsini de koymuş" dedi. Talu'nun kendilerini de aradığını belirten Tamince "Bizim böyle bir işe girme imkanımız yok" diye konuştu. İşletmeye daha fazla yoğunlaşacaklarını belirten Tamince, Katar ve Bahreyn'de otel anlaşması imzaladıklarını belirtti.
Dilek Taş/Sabah
GM batmış, Eren Bey stadını yapamadıysa dünyanın sonu değil!
İki yıl önce Seyrantepe ihalesini alamayan Fettah Tamince, bu sürede FIFA'nın 'elit stadyum' listesine aldığı Astana Arena'yı bitirdi. Tamince, bugün gelinen noktayı değerlendirdi: Megalomanlık yaparak, 'Bu stadı biz alsak bitirirdik' demek istemem, ama şimdiki durumda 'İyi ki de kazanmadık' da demem
Rixos Hotels Yönetim Kurulu Başkanı Fettah Tamince, kurucusu olduğu Sembol İnşaat tarafından Kazakistan'da 185 milyon dolar yatırımla hayata geçen Astana Arena Stadı'nın açılış töreni sonrası değerlendirmelerde bulundu. Tamince, önemli işlere imza attığı Kazakistan ile Türiye'nin ekonomilerini karşılaştırdı. Türkiye'nin krize iyi durumdayken yakalandığını hatırlatan Tamince, 'Eğer Kazakistan'daki yeraltı zenginlikleri Türkiye'de olsaydı Türkiye'yi kimse tutamazdı. Yüzde 13,8'lik küçülme sürpriz bir küçülmeydi, biz de beklemiyorduk ama inşallah toparlar kendini'' diye konuştu. Tamince'nin güncel konularla ilgili değerlendirmeleri şöyle...
'PARA BOLLUĞU BİTTİ'
Seyrantepe Spor Kompleksi projesi ile ilgili bir soruyu Tamince, şöyle yanıtladı: O işi kapattık artık. Girmeyi düşünmüyoruz. Eren Talu'nun ne yaşadığını ben çok iyi anlıyorum. Siz, bütün birikimlerinizi bir işe koymuşsunuz. Savaş çıkınca da sanki bir yerden bir şeyleri bedava almışsınız gibi lanse edilirse kahrolursunuz. Çok şeffaf olan bir ihale aslında. İhale gitti geldi ama keşke Eren'e yardımcı olunsaydı. Dünya değişti. bu süreçte General Motors (GM) batmış, ülkeler bile zor duruma düşmüş, bankalar para vermeyi kesmiş. Eren ne yapabilir ki? İmkanı 10 liraysa, hepsini koymuş. Ben Eren'e üzülüyorum.
'BİZE DE TEKLİF GETİRDİ'
Eren Bey, ortak arayışı içinde bizi de aradı ama bizim böyle bir işe girme imkanımız yok şu anda. Bir dönem ilgilendik ama iki yıl öncesinin dünyası çok farklıydı. O zaman bankalar vardı, para vardı. Herkes gelip iş teklif ediyordu. Ayrıca, aynı parayla bugün dünyada bir çok farklı iş yapabilirsiniz. Bugünkü şartlara bakıp bir megalomanlık yapıp, 'Biz o ihaleyi alsaydık bitirirdik' demek istemem. 'İyi ki de kazanmadık' da demek istemem. Şartlar bizi farklı çok farklı bir yere getirebilirdi. Eren'in karşılaştığı olay, tamamen Eren 'den kaynaklanıyor değil. Siz bir ortak bulmuşsunuz, ortak para taahhüt etmiş koyamıyor. Banka size para vereceğini taahhüt etmiş, krizden dolayı veremiyor. Cebinizdekinin de hepsini koymuşsunuz ama yetmemiş. Eşten, dosttan para alarak yapılabilinecek bir proje değil ki. Milyar dolarlık proje. Eren'e yardımcı olmak için bir çok model geliştirilebilinirdi...
Hedefim az otelle yüksek ciro
Tamİnce, Rixos için şu değerlendirmeyi yaptı: Krizden çok fazla etkilendik diyemem. Rixos'ta zorlanmadıktan sonra büyük yatırımlar da yapmak istemiyoruz. Çok büyük taahhütlere girmeyi ise hiç istemiyoruz. Rixos markasına duyulan bir güven var. Asıl olan bu işi çok daha iyi yapabilmek. Otel yatırımları, çok büyük yatırımlar. Rixos'u artık bir işletme markası olarak geliştirmek istiyoruz. Dünyadaki benzerlerinden nasıl ayrışırız ona bakıyoruz. 7 bine yakın odamız var. Ciro büyüklüğüne odaklıyız. Artık otel sayısından çok bilinirlik, önemli. 5 bin oteli olan grupla 30 oteli olan grup, aynı ciroyu yapıyor. Önümüzdeki 10 yıl boyunca her yıl ortalama yüzde 25-30 büyümek istiyoruz...
Mardan'I RIxos cesaretlendİrdİ
BİR gazetecinin 'Mardan Palace'ı nasıl değerlendiriyorsunuz?' sorusuna Tamince şu cevabı verdi: Mardan Palace, çok önemli bir tesis ve yatırım. Yatırımcının büyük bir fedakarlık göstererek Türkiye'ye kazandırdığı önemli bir tesis. İnşallah işleri çok iyi gider. Elimizden ne gerekiyorsa da yaparız. Türk turizmine çok farklı bir çıta getirdi ama bu yatırımı yapmasında Rixos Premium'un gösterdiği başarı da, çok ciddi bir örnek olmuştur. Neticede Türkiye'de böyle şeyler yapılabilinirliğin adımıydı bu. Bu da onu cesaretlendirdi. Şimdi birileri de çıkıp Mardan Palace'a benzeyen başka yerler yapabilecek.
Antalya 30 bin kişilik modern stadını kaybetti
Astana Arena Stadyumu'nun açılışı ile ilgili bir soruya cevaplayan Fettah Tamince, Kazakistan'a böyle bir eser kazandırdıkları için Kazakistan Cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev'in kendilerine teşekkür ettiğini ifade etti. Nazarbayev'in kendilerini yabancı olarak görmediğini anlatan Tamince, 'Cumhurbaşkanı, bize çok güveniyor. Güvendiği için de bize çok büyük sorumluluklar veriyor'' dedi. 'Türkiye'de de stadyum inşa etmeyi düşünüyor musunuz?'' sorusu üzerine de Tamince, Türkiye'nin birçok dinamiğe sahip olduğunu, ancak bazı şeylerin yapılamadığını söyledi. Tamince, 'Bu konuda işadamlarına da basına da büyük görevler düşüyor. Antalya'da bir stadyum işine girmiştik, ancak ertesi gün gazeteleri okuyunca işi yapmaktan vazgeçtim. İhaleye girdik, 'Niye fazla para veriyorsunuz' dediler. Neden böyle bir zihniyet var? Şimdi Antalya neyi kaybetti? 30 bin kişilik stadyum yapılacaktı. Stadyum yok ortada. Belki Türkiye'nin ve Avrupa'nın en önemli futbol merkezi olacaktı. Kışın dünyadan takımlar geliyor. Antalya'ya. Tesis olmazsa nasıl olacak?'' diye konuştu.
Levent ERTEM/Akşam
Bir tek Eren Talu için üzülüyorum
Sembol İnşaat ve Rixos Yönetim Kurulu Başkanı Fettah Tamince, "Galatasaray özlediği stadyuma ergeç kavuşur. Seyrantepe işinde bir tek Eren Talu'ya üzülüyorum" dedi.
TÜRK inşaat sektörünün önemli firmalarından Sembol İnşaat'ın patronu ve Rixos Hotels Yönetim Kurulu Başkanı Fettah Tamince, "Galatasaray öyle ya da böyle, 1 yıl geç olsa da mutlaka stadyumuna kavuşacaktır. Ben arkadaşım Eren'e (Talu) üzülüyorum. Onun neler yaşadığını biliyorum, anlayabiliyorum. Büyük hayallerle, istekle tüm enerjisini, yıllarca tırnaklarıyla elde ettiği ticari birikimini hatta aile mutluluğunu dahi bir işe yatırıyor, şeffaf bir ihaleye giriyorsunuz. Ama hesapta olmayan bir kriz çıktı" dedi. Krizin ülkeleri bile zor duruma düşürdüğünü belirten Tamince şöyle devam etti: "Ülkeler bile konkordato ilan etti. Koskoca General Motor battı. Bu işler öyle eşten, dosttan alınacak borçlarla yürüyecek iş değil bunlar. Ama o tüm birikimini bu işe yatırdı, ortağının vaat ettiği para gelmedi, banka vaat ettiği parayı yollamadı. Keşke Eren'e yardımcı olunsaydı. Bu yardımı ancak bir otorite yapabilirdi."
Astana gibi statlar
Fettah Tamince Seyrantepe projesine girmek gibi bir düşüncesi olmadığını da belirterek "Eren bey ortak arayışı içindeyken beni de aradı ama bizim böyle bir işe girme imkanımız yok. İki yıl öncesinin dünyası çok farklıydı. O zaman bankalar vardı, para vardı. Herkes iş teklif ediyordu. Şimdi para olmayınca nasıl yapacaksınız? Ayrıca, aynı parayla bugün dünyada daha kârlı bir çok farklı iş yapabilirsiniz" dedi.
Kazakistan'ın başkenti Astana'da yapımını tamamladığı Astana Arena Stadyumu'nun kendileri için büyük tecrübe olduğunu belirten Fettah Tamince, "Kazakistan Cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev'den övgü ve teşekkür aldık. Kendisi bizleri yabancı görmüyor ve çok büyük sorumluluklar veriyor. Önümüzde Han Çadırı var. Onu da 1-2 aya içinde tamamlarız" dedi. Türkiye'de de herkesin her ile bir stadyum istediğini keydeden Tamince şöyle konuştu: "Biz de bu istek ve enerjiyle Antalya'da bir stadyum işine girmiştik, ancak ertesi gün gazeteleri okuyunca işi yapmaktan vazgeçtik. İhalede, `Niye fazla para verdiniz' dediler. Şimdi devam eden bir stadyum projesi yok."
Mardan Palace'ın başarılı olmasını çok isterim
RIXOS Hotels olarak `zorlanarak' büyük yatırımlar yapmak istemediklerini belirten Fettah Tamince, "Sayıdan çok bilinilirlik önemli. Bugün 5 bin oteli olan grupla 30 oteli olan grup, aynı ciroyu yapıyor. Önümüzdeki 10 yıl boyunca her yıl ortalama yüzde 25-30 büyümek istiyoruz. Bahreyn'de bir anlaşma imzaladık. Bu da 2010'da bitecek. Dubai'deki tesisi ise yıl sonuna kadar açacağız. Adı `Rixos Ottoman Palace' olacak" dedi. Antalya'da açılan Mardan Palace'ın çok önemli bir yatırım olduğunu da söyleyen Tamince "Yatırımcının büyük fedakarlık göstererek Türkiye'ye kazandırdığı önemli bir tesis. İnşallah işleri çok iyi gider. Türk turizmine farklı bir çıta getirdi" dedi.
Süleyman ARAT/Hürriyet
Keşke Eren Talu'ya yardımcı olunsaydı
Rixos Hotels Yönetim Kurulu Başkanı ve Sembol İnşaat'ın kurucusu Fettah Tamince, "Keşke, Eren'e (Eren Talu) yardımcı olunsaydı. Dünya değişti. General Motors batmış, ülkeler bile zor duruma düşmüş, bankalar para vermeyi kesmiş. Eren ne yapabilir ki? İmkanı 10 liraysa, 10'un hepsini de koymuş. Ben Eren'e üzülüyorum' dedi.
SEYRANTEPE İŞİNİ KAPATTIK
Seyrantepe Spor Kompleksi projesiyle konuşan Tamince, "Seyrantepe işini kapattık artık. Eren Talu'nun ne yaşadığını çok iyi anlıyorum. Siz, bütün birikimlerinizi bir işe koymuşsunuz. Savaş çıkınca sanki bir yerden bir şeyleri bedava almışsınız gibi lanse edilirse kahrolursunuz. Banka size para vereceğini taahhüt etmiş, kriz yüzünden veremiyor. Cebinizdekinin de hepsini koymuşsunuz ama yetmemiş. Ne yapabilirsiniz ki? Eşten, dosttan para alarak yapılabilinecek bir proje değil ki... Milyar dolarlık proje. Eren'e yardımcı olmak için birçok model geliştirilebilinirdi" dedi.
Yenişafak
Keşke Eren'e yardımcı olunsaydı
Galatasaray'ın stadı için konuşan Fettah Tamince, 'Keşke, Eren Talu'ya yardımcı olunsaydı. Dünya değişti, GM batmış, bankalar para vermeyi kesmiş, Eren ne yapabilir ki?' dedi
Rixos Hotels Yönetim Kurulu Başkanı ve Sembol İnşaat'ın kurucusu Fettah Tamince, "Keşke, Eren'e (Eren Talu) yardımcı olunsaydı. Eren ne yapabilirdi ki? Dünya zora girmişti" dedi. Sembol İnşaat tarafından Astana'da inşa edilen `Astana Arena Stadyumu'nun açılışının ardından gazetecilerle sohbet eden Tamince, Galatasaray'ın stadını içeren Seyrantepe Spor Kompleksi'yle ilgili bir soruyu yanıtladı:
`Biz o işe girmeyiz'
"Seyrantepe işini kapattık artık. Girmeyi düşünmüyoruz. Eren Talu'nun ne yaşadığını ben çok iyi anlıyorum. Siz, bütün birikimlerinizi bir işe koymuşsunuz. Savaş çıkınca da sanki bir yerden bir şeyleri bedava almışsınız gibi lanse edilirse kahrolursunuz. Çok şeffaf olan bir ihale aslında. İhale gitti geldi ama keşke, Eren'e yardımcı olunsaydı. Dünya değişti. General Motor batmış, ülkeler bile zor duruma düşmüş, bankalar para vermeyi kesmiş. Eren ne yapabilir ki? İmkânı 10 liraysa, 10'un hepsini de koymuş. Ben Eren'e üzülüyorum. Eren bey, ortak arayışı içinde bizi de aradı ama bizim böyle bir işe girme imkanımız yok şu anda. Bir dönem ilgilendik ama iki yıl öncesinin dünyası çok farklıydı. O zaman bankalar vardı, para vardı. Herkes gelip iş teklif ediyordu ama şimdi para olmayınca nasıl yapacaksınız? Bugün Seyrantepe'yi incelemedim ne kazanırız ne kazanmayız diye ama şimdi megalomanlık yapıp, 'biz alsaydık bitirirdik' demek istemem.
`İyi ki de kazanmadık' da demek istemem. Eren'in karşılaştığı olay, tamamen Eren den kaynaklanıyor değil. Ortak bulmuşsunuz, ortak para taahhüt etmiş koyamıyor. Banka size para vereceğini taahhüt etmiş, krizden dolayı veremiyor. Cebinizdekinin de hepsini koymuşsunuz ama yetmemiş. Ne yapabilirsiniz ki? Eşten, dosttan para alarak yapılabilinecek bir proje değil ki... Milyar dolarlık proje... Eren'e yardımcı olmak için birçok model geliştirilebilinirdi. Kazakistan'da anti kriz paketi var. Bakarsanız bu pakete görebilirsiniz."
Dubai'ye `Osmanlı Sarayı'
Kazakistan'daki diğer yatırımlarına da değinen Fettah Tamince, şunları kaydetti: "Sadece bir stadyum değil, kongre merkezleri de yaptık burada. Bu çapta bir kongre merkezi Türkiye'de yok. Bir tek salon 5 bin kişilik. Han Çadır gibi bir proje yok. Bırakın onları, Türkiye'de öyle projeler tasarladık öyle projeler düşündük ki bunlar o projelerin yanında hiçbir şey. Çünkü Türkiye'de tüketici, turizm var. Dolayısıyla Türkiye'nin artık vizyon projelere, en iyi stadyumlara, en iyi anıtsal yapılara ve turizm tesislerine ihtiyacı var. Kazakistan'a gelince 'Han Çadır' diye bir AVM yatırımımız var. Onu sürdürüyoruz. Hedefimiz eylül-ekim aylarında burayı bitirmek." Tamince, bir gazetecinin "Kazakistan'da en fazla yatırım yapan şirket, siz misiniz?" sorusu üzerine "En fazla yatırım yapan biz miyiz değil miyiz bilmiyorum ama en fazla iş yapan şirketlerden biriyiz" dedi. Tamince, Kazakistan'da global şirketlerden çok, yerel markalarla rekabet ettiklerini söyledi. Bir gazetecinin, Ortadoğu'daki yatırımlarını sorması üzerine de Tamince, "Katar'da genelde küçük oteller yapılıyor ama biz, 500 odalı bir tesisin anlaşmasını imzaladık. Bahreyn'de bir anlaşma imzaladık. Bu da 2010'da bitecek. Dubai'deki tesisi yıl sonuna kadar açacağız. Tesisin şu anda yüzde 95'i bitmiş durumda. Adı da, 'Rixos Ottoman Palace' olacak" ifadelerinde bulundu.
Radikal
Büyük projelere ara verdik, 2009 bizim için hayatta kalma yılı
Kazakistan'da Astana Stadı'na imza atan Fettah Tamince, Seyrantepe statının inşaatı elinden alınan Eren Talu için üzüldüğünü söyledi. Tamince, Talu'ya yardımcı olunmadığını vurguladı.
Sembol İnşaat ve Rixsos Oteleri'nin sahibi Fettah Tamince, Seyrantepe stat inşaatı elinden alınan Eren Talu'ya haksızlık yapıldığını söyledi.
Kazakistan'ın başkenti Astana'da Kaza devleti tarafından yaptırılan ve 185 milyon dolara mal olan 30 bin kişilik Astana Arena Stadı'nı Tabanlıoğlu Mimarlık ile birlikte 2 yılda tamamlayıp cuma günü açan Fettah Tamince, Galatasaray'ın ihalesi iptal edilen Seyrantepe'deki stadına ilişkin Astana'da değerlendirmelerde bulundu.
3 yıl önce ihaleye katılıp en iyi 2. teklifi verdiklerini hatırlatan Tamince, yeni ihaleye ise girmeyeceklerini ve artık Seyrantepe işini kapattıklarını söyledi. Talu'nun ne yaşadığını çok iyi anladığını söyleyen Tamince, "Keşke, Eren'e yardımcı olunsaydı. Böyle bir süreçle karşılaşması beni çok üzdü" dedi. İptal öncesi Talu'nun yeni ortaklık için kendilerini de aradığını söyleyen Tamince, "Ama bizim şu anda böyle bir işe girme imkânımız yok. Bir dönem ilgilendik ama 2 yıl öncesinin dünyası ile bugünkü dünya çok farklı. O zaman bankalar vardı, para vardı. Herkes gelip iş teklif ediyordu, ama şimdi para olmayınca nasıl yapacaksınız" diye konuştu.
"İhaleyi siz kazansaydınız sonuç ne olurdu" sorusuna ise Tamince, "Şimdi megolamanlık yapıp, biz alsaydık bitirirdik ya da iyi ki kazanmadık demek istemem. Şartlar bizi farklı bir yere getirebilirdi" dedi.
Tek suçlu Talu değil
Seyrantepe ihalesinin iptal sürecinde sorunun sadece Talu'dan kaynaklanmadığını vurgulayan Tamince , "Siz bir ortak bulmuşsunuz, ortak para taahhüt etmiş ama koyamıyor. Banka size para vereceğini taahhüt etmiş ama krizden dolayı veremiyor. Cebinizdekinin de hepsini koymuşsunuz ama yetmemiş. Ne yapabilirsiniz ki. Talu'ya yardımcı olmak için bir çok model geliştirilebilirdi. Örneğin Kazakistan'da anti kriz paketi var. Ayrıca devlet büyük sanayi kuruluşlarına krizin ilk gününden itibaren işçi çıkarmamaları yönünde baskı yaptı, belli fonlar çıkararak şirketleri destekledi" dedi.
Sahibi olduğu Rixos Otelleri'ne de değinen Tamince, "Krizden çok fazla etkilenmedi. Dünyada iyi bir işletme markası olarak geliştirmek istiyoruz. Rixos'ta çok fazla zorlanmadıktan sonra büyük yatırımlar yapmak, çok büyük taahhütlere girmek istemiyoruz. Dünyadaki en başarılı otel zincirleri kendilerine ait mülklerden bir an önce kurtulanlardır. Çünkü mülk yatırımını taşımak büyük bir yük getiriyor" diye konuştu.
Tamince, yılda ortalama yüzde 25-30 büyümek istediklerini belirterek, "Ama önce 2009'u atlatalım. Bu yıl yaşama yılı. Türkiye'de pazar payını artırıcı her türlü teşebbüste bulunacağız. Önümüzdeki dönem de Avrupa'ya daha fazla yöneliriz. Şehir otelleri ve resortlarda büyüyebiliriz" dedi.
Bazı işlerimiz durdu
Dubai'de inşaatı süren Rixos Ottoman Palace'ın yıl sonuna kadar açılmasının hedeflendiğini belirten Tamince, Dubai'nin krizden etkilendiğini, kendilerinin de bu bölgede finansal nedenlerle yatırımlarında belli gecikmeler yaşadıklarını söyledi. Katar'da 500 odalı bir tesisin anlaşmasını imzaladık. Bahreyn'de bir anlaşma yaptık. Bu da 2010'da bitiyor. Dubai'deki tesisi yıl sonuna kadar açacağız" dedi.
Kazakistan'da ise biri devletin finanse ettiği, diğeri ise kendilerin gerçekleştirdiği işleri bulunduğunu belirten Tamince, "Devletin taahhütlerinde büyük bir sorun yok, para ödeniyor. Ama bankacılık sektöründe büyük sorun yaşadığından kendi işlerimizi durduk ya da yavaşlattık. Ofis yatırımlarını durduk. Bir alışveriş merkezi yatırımımız sürüyor. Eylül veya en geç kasımda biter" diye konuştu.
Referans