Büyük konut sitelerinde arsa payına göre ortak giderler nasıl hesaplanır?
![Büyük konut sitelerinde arsa payına göre ortak giderler nasıl hesaplanır?](https://cdn.emlakkulisi.com.tr/resim/orjinal/NjEzNjUwNT-buyuk-konut-sitelerinde-arsa-payina-gore-ortak-giderler-nasil-hesaplanir.jpg)
Ultima İnternational Eğitim ve Danışmanlık şirketinde Kalite ve Planlama Koordinatörü Zeynel Kayınova, büyük konut sitelerinde arsa payına göre ortak giderin nasıl hesaplanacağını kaleme aldı. İşte Zeynel Kayınova'nın o yazısı...
Bu usule göre hesaplamayı bir örnekle anlatacak olursak; ada yönetimi yapan büyük bir sitede bir ada üzerinde değişik paydası olan 2 parsel ve bu parseller üzerinde çok miktarda blok apartman/bağımsız bölüm olsun. Yönetim Planında ortak giderlere katılım yukarıda belirtilen açıklama doğrultusunda yönetim planında detaylı ve açıkça yazılmış olsun. Böylelikle ada ortak alanları hukuken adada oturan tüm maliklerin ortak kullanma, faydalanma ve koruma yer ve alanları kabul edilecektir.
Yapılan ön açıklamalara göre arsa payı oranına göre ortak gider net hesaplamada dikkate alınacak kavramlar aşağıda sıralanmıştır. Hesaplamada temel birinci kavram “ARSA PAYI” yani tapuda kesirli olarak belirlenmiş arsa payının pay kısmı kavramıdır. İkinci olarak arsa payı net hesaplamasın temel parametresi de “BİR BİRİM ARSA PAYININ PARASAL DEĞERİNİN” hesaplanmasıdır. (hesaplamada parsel veya parsellerin üzerindeki bağımsız bölümlere ait tapuya kayıtlı ve arsa paylarını gösteren tapu listesi veya listelerin tamamının elde bulundurması önemlidir)
Hesaplama matematiğinin ilk adımı ise hesaplanacak paylar tek parsel üzerinde ise sadece o parsele ait payların toplamının hesaplanması, eğer bir adada ve ada üzerinde paydası değişik birkaç parsel varsa değişik parselleri ortak (eşit) paydaya getirmek ve elde edilen ortak bölen sayısı ile payları da küçültme işlemi yapmak olmalıdır. Değişik paydalı parselleri ortak (eşit) paydaya getirmeden işlem matematik olarak doğru sonuç çıkarmaz.
Hesaplamanın ikinci adımı da eşit paydaya getirilen parsellerin arsa paylarının toplanması işlemidir. Burada dikkat edilecek konu ise değişik her arsa payının o pay sayısı kadar olan bağımsız bölüm sayısı ile çarpım işlemidir. Sonuçta toplam bir arsa payı sayısı elde edilecektir. Bu toplam arsa payı sayısının toplam ortak gider tutarına bölünmesi hesaplamanın üçüncü adımıdır. Böylece Türk Lirası karşılığı BİR BİRİM ARSA PAYI TUTARI elde edilecektir.
Bu anlatımları bir örnek hesaplama ile belirtecek olursak:
Arsa payının paydası 1600 olan bir parselde 3/1600 arsa paylı 6 bağımsız bölüm, 4/1600 arsa paylı 8 bağımsız bölüm, 6/1600 arsa paylı 60 bağımsız bölüm, 8/1600 arsa paylı 120 bağımsız bölüm toplam 194 bağımsız bölüm olsun. Bu bağımsız bölümlere ait arsa payına göre yapılacak ortak gider toplamı da 479500 TL. Olsun. Bu 1600 arsa paydası için “Bir Birim Tutarı Pay miktarı” belirlenirken her değişik pay bağımsız bölüm sayısı ile çarpılır. 3x6=18, 4x8=32, 6x60=360 ve 8x120=960 toplam 1370 pay elde edilir. Burada bir pay birim tutarını belirlemek için, toplam gider tutarı 479500 TL/ toplam pay sayısı 1370= 350 TL bir birim arsa payı tutarıdır.
Bu bir birim arsa payı tutarına göre yapılacak işlem: 3 pay arsa payı olan bağımsız bölümler 3x350= 1050 TL/daire başı, 4 pay arsa payı olan bağımsız bölümler 4x350= 1400 TL daire başı, 6 pay arsa payı olan bağımsız bölümler 6x350= 2100 TL daire başı, 8 pay arsa payı olan bağımsız bölümler 8x350=2800 TL/daire başı, ödeyecektir. Sitede yönetim planına göre ada yönetimi tarzı uygulanıyor olsun ve ada 2 parsel den meydana gelsin. Adadaki 1nci parselin arsa payı oranı yukarıda belirttiğimiz 1600 paydalı olan toplam 194 bağımsız bölüm olsun. 2nci parselin arsa paydası da 18304 olsun. 2nci parselin bağımsız bölümleri arsa payı 35/18304 olan 8 bağımsız bölüm, arsa payı 48/18304 olan 10 bağımsız bölüm, 72/18304 olan 50 bağımsız bölüm, 88/18304 olan 60 bağımsız bölüm ve 105/18304 olan 30 bağımsız bölüm toplam 158 bağımsız bölümden meydana gelmiş olsun. Mevcut yönetim planına göre ada yönetiminde ada ortak alanları her iki parselde oturan kat maliklerinin eşit kullandığı, faydalandığı ve koruduğu ortak yer ve tesislerdir. 1600 paydalı arsa paylarının toplamı olan 1370 dir.
18304 paydalı parselin arsa paydasını 1600 arsa paydasına eşitlemek için 18304/1600= 11.44 ortak bölen sayısı ile eşit hale gelmiştir. 11.44 ortak bölen sayısı ile 18304 paydanın paylarını da küçültürsek 35/11.44= 3.06 pay, 48/11.44=4.19 pay, 72/11.44=6.29 pay, 88/11.44=7.69 pay ve 105/11.44= 9.17 pay eder. Bu parselin pay toplamı ise: 3.06x8= 24,48 pay+4.19x10=41,90 pay+6.29x50=314,5 pay+ 7.69x60=461,4 pay+ 9.17x30=275,1 pay toplam 1117,38 pay elde edilir. Her iki parselin pay toplamları 1370+1117,38=2234,76 pay. Bu payların toplamını 479500 TL ortak gider toplamına bölersek 479500/2234.76= 214,56 TL ada için BİR BİRİM ARSA PAYI TUTARI elde edilir. Bundan sonraki işlem ise adada mevcut her bağımsız bölüme arsa payına göre tutarların belirlenmesi işlemi yapılır. Net hesaplama işleminin hukuki ve matematik işleyiş ve çözüm tarzı böyledir. Adada paydası değişik diğer parseller varsa payda eşitleme işlemi en küçük paydaya göre yapılmalıdır.
Milli Emlak'tan 84 bin TL'ye konut imarlı arsa fırsatı! Bu tarihi sakın kaçırmayın!
Konut sitesi aidatları cep yakıyor! Zam oranı yüzde 100’ü aştı!
Konut sitesi yönetimleri olası deprem ve afetlere hazırlık için düğmeye bastı!